"Ik noem het vrouwen die vastgelopen zijn in het Nederlandse systeem", vertelt Sanne, die vanuit Refugee Team betrokken is bij Zelfie. Een traject van Weener XL, in samenwerking met Refugee team. Onderzoek van Divosa laat namelijk zien dat vrouwelijke statushouders minder ondersteuning krijgen bij het vinden van werk. Gemeenten richten de begeleiding vaker op de man, omdat hij als kansrijker op de arbeidsmarkt wordt gezien.
Maar het ligt niet alleen aan de ondersteuning. Ook traditionele rolpatronen spelen mee. De zorg voor kinderen ligt bijvoorbeeld nog vaak vooral bij de vrouw. Tel daar een klein netwerk, weinig onderwijservaring of gezondheidsproblemen bij op en de stap naar werk wordt steeds groter.
Wat is Zelfie?
Zelfie kijkt daarom breder dan werk: wat hebben vrouwen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt nodig om weer op eigen benen te staan? Daarbij houden we rekening met verschillen in achtergrond en cultuur. De vrouwen zelf bepalen hoe het programma eruitziet: er wordt niet over hen, maar samen met hen besloten.
"Ik merkte dat er na een tijdje heel openlijk gepraat werd."
Een jaar lang wordt een groep, bestaand uit vrouwelijke statushouders en nieuwkomers met een afstand tot de arbeidsmarkt, begeleid in twee fases: een groeps- en individuele fase. Via workshops en trainingen werken ze aan hun zelfvertrouwen, weerbaarheid en taal. Er wordt samen gekookt, gedanst en gepraat. Ook gaan de vrouwen samen pad, om kennis te maken met lokale bedrijven en organisaties.
Door deze vrouwen samen te brengen, ontstaat er ook onderling band, een netwerk. Dat is erg waardevo, omdat veel vrouwen weinig tot geen mensen om zich heen hebben om mee te praten of advies aan te vragen. In de groep delen ze ervaringen en vinden ze herkenning bij elkaar. “Ik merkte dat er na een tijdje heel openlijk gepraat werd. Over dagelijkse zorgen, maar ook over problemen waar ze op andere plekken niet over kunnen of durven praten”, vertelt Sanne. “Zo werd er soms zelfs even met elkaar gehuild.”
In de tweede fase draait het om het individu en kijken we wat er per vrouw nodig is voor de volgende stap. Dat kan een baan zijn, maar ook een opleiding, vrijwilligerswerk of een werkervaringsplek. Ook gaan we hier aan de slag praktische zaken als kinderopvang of inkomen.
Wat het oplevert
De resultaten laten zien dat de vrouwen tijdens Zelfie stappen vooruit zetten. Gemiddeld gingen zij anderhalve stap omhoog op de participatieladder. Acht vrouwen zetten zelfs drie tot vijf stappen. Ook groeide hun netwerk en werden bij verschillende vrouwen positieve veranderingen in hun gezondheid gezien.
Maar niet ieder resultaat laat zich in cijfers uitdrukken. Veel vrouwen die jarenlang thuis zaten, gingen na het traject weer met plezier de deur uit. Ook dat het netwerk dat tussen de vrouwen is ontstaan blijft bestaan, is een groot succes. De vrouwen spreken na afloop nog steeds wekelijks af in het Participatiehuis in Den Bosch.
Doorontwikkelen
Samen met Weener XL werken wij aan de verdere ontwikkeling van Zelfie. Refugee Team brengt hierbij kennis en ervaring over de begeleiding van statushouders in. Ook helpen we om de aanpak in andere gemeenten te gebruiken en een toolkit te ontwikkelen. Eind 2025 ontving Zelfie een Europese subsidie om dit tot 2028 samen met verschillende partners uit te voeren
Europese erkenning
Zelfie is als enige Nederlandse traject genomineerd voor de European Social Services Awards 2026. Het maakt kans in de categorie ‘Strengthening Communities and Social Inclusion’ en op de ‘Headline Jury Award’.
Alleen al de nominatie is een prachtige erkenning, maar natuurlijk hopen we ook een van de prijzen in de wacht te slepen. Voor de categorie ‘Strengthening Communities and Social Inclusion’ kan het publiek meestemmen. Van 30 september tot en met 26 oktober 2026 kan dat hier. De uitslag wordt op 19 en 20 november bekendgemaakt.
